![](kullanici/tema/default/gorunum/images/bayrak_tr.png)
![](kullanici/tema/default/gorunum/images/bayrak_en.png)
Hidrolik Valf Çeşitleri ve Çalışma Yöntemleri
Hidrolik valfler, sıvı akışını kontrol etmek için kullanılan bir tür valf sistemidir. Genellikle hidrolik sistemlerde, özellikle hidrolik güç aktarımında ve kontrolünde yaygın olarak kullanılırlar. Hidrolik valfler, hidrolik akışkanın (genellikle yağ) basıncını, akış hızını ve yönünü kontrol etmek için tasarlanmıştır.
Bu valfler, çeşitli yapısal ve işlevsel özelliklere sahip olabilirler ve farklı uygulamalara yönelik olarak farklı tiplerde gelirler. Bazı yaygın hidrolik valf tipleri arasında basınç kontrol valfleri, debi kontrol valfleri, yönlendirme valfleri, akış kontrol valfleri ve karıştırıcı valfler bulunur. Bu valfler, hidrolik sistemlerin istenilen şekilde çalışmasını sağlamak için tasarlanmıştır ve çeşitli endüstrilerde kullanılır, örneğin otomotiv, inşaat, tarım, madencilik ve endüstriyel makineler gibi.
1. Valflerin Görevleri
• Akışkanın yolunu açıp-kapatır.
• Akışkanın gideceği yönü değiştirir.
• Akışkanı depoya gönderir.
• Akışkanın debisini kontrol ederek alıcıların çalışma hızını ayarlar.
• Devre elemanlarını yüksek basınçlara karşı korur. Basıncı yükselen akışkanı depoya gönderir.
• Akışkanın basıncını kontrol ederek, devre elemanlarının belirli basınçlarda çalışmasını sağlar.
• Akışkanın basıncını, debisini, yönünü belirli zaman aralıklarında kontrol eder.
• Bazı valfler yukarıda sayılan görevlerin bir veya birkaçını yapabilir.
2. Basınç Kontrol Valfleri
Hidrolik sistemlerin basınç hatlarında kullanılan,akışkanın basıncını istenen değerde olmasını sağlayan valflerdir.
Kullanılan Yerlerine Göre Valf Çeşitleri;
2.1. Basınç Emniyet valfleri
İşin gerçekleşmesi için oluşan direnci yenmeye yetecek kadar basıncın oluşmasına izin verir, Onun üzerinde oluşabilecek dirençte ( =strok sonu), basınca bir sınır getirir.
2.2. Basınç düşürme valfleri
Hidrolik devrelerde farklı basınçlarda çalıştırılması istenen, birden fazla sayıda kullanıcı eleman ( silindir , Hidromotor) kullanılması ve kullanıcı elemanların da değişik basınçlarda çalışması gerekebilir. Bu gibi durumlarda basınç düşürme valfleri kullanılır. Normalde açık konumdadır.Basınç yükseldiğinde kapalı konuma geçer. İki yollu ve üç yollu olmak üzere değişik tipleri vardır.
2.3. Basınç sıralama valfleri
Basınç sıralama valfleri bir hidrolik devrede birden fazla sayıda ki silindir, motor gibi kullanıcı elemanları farklı zamanlarda ve Basınçlarda çalıştırmak için kullanılır. Çalışma prensibi Basınç emniyet valfleri ile benzerdir. Normalde kapalı konumdadır. İstenen basınçta açılıp diğer kullanıcı elemanları harekete geçirir.
2.4. Boşaltma valfleri
Hidrolik akışkanın Hidrolik Depoya gönderilmesi için kullanılır.Normalde kapalı olan valf uyarı geldiğinde açılır ve akışkanı depoya gönderir.
3. Yön Kontrol Valfleri
Hidrolik devrelerde akışkanın, ne zaman, hangi yolu izlemesi gerektiğini belirleyen valflerdir. İstenildiğinde akış yolunu değiştirirler; istenildiğinde akış yolunu açıp kapatırlar.
3.1. Yön Kontrol Valflerinin Şematik Gösterimi
• Valfin her konumu bir kare ile gösterilmelidir.
• Akışkanın geçiş yönleri oklarla belirtilir.
• Kapalı yollar yatay bir çizgi ile belirlenir.
• Valf bağlantıları kısa çizgilerle belirtilir.
• Valf konumlarının işaretlenmesi; valf konumları soldan sağa doğru harflerle işaretlenir. Üç konumlu vaflerde merkez konum 0 ile gösterilir.
3.4. Valf bağlantılarının harflendirilmesi;
• P=Basınç hattı A,B,C....=İş hattı veya çalışma hattı
• R,S,T=Depo(dönüş) hattı
• X,Y,Z=Pilot(uyarı) hattı
• L=Sızıntı hattı
3.5. Yön kontrol valflerinin tanımlanması;
• 2 / 2 = Yol sayısı/ Konum sayısı
• 3 /2 valf tanımlaması yapıldığında, valfin 3 yollu, 2 konumlu olduğu anlaşılır. 3.6. Vaflerin normal konumları;
• Hidrolik devre çizimlerinde valfler, normal konumlarında çizilir ve harflendirilir.
Hidrolik valfler, çeşitli yapısal ve işlevsel özelliklere sahip birçok farklı türde gelir. İşte bazı yaygın hidrolik valf çeşitleri:
1. Basınç Kontrol Valfi: Basınç seviyesini belirli bir aralıkta tutmak için kullanılır. Aşırı basınç valfleri ve basınç düşürücü valfler gibi alt kategorilere ayrılabilir.
2. Debi Kontrol Valfi: Hidrolik sistemdeki basıncı kontrol ederek, güç aktarımını açma veya kapama işlevi görür.
3. Yönlendirme Valfi: Hidrolik akışkanın akış yönünü kontrol eder. Tek yönlü, çift yönlü veya çok yönlü olabilirler.
4. Akış Kontrol Valfi: Hidrolik akışkanın akış hızını kontrol eder. Bu, hareketli ekipmanların kontrolünde hassas hareketler sağlamak için kullanılır.
5. Karıştırıcı Valf: Birden fazla akışkanın birleştirilmesi veya ayrılması için kullanılır. Örneğin, hidrolik sistemlerde farklı fonksiyonların birleştirilmesi veya ayrılması için kullanılabilir.
6. Dönüş Valfleri: Hidrolik silindirlerin dönüş hareketini kontrol etmek için kullanılır. Genellikle hidrolik sistemlerdeki yüksek enerjili hareketlerin kontrolünde kullanılırlar.
7. Otomatik Kontrol Valfi: Belli bir koşula bağlı olarak hidrolik sistemlerdeki akışı veya basıncı otomatik olarak kontrol eder.
8. Kapak Valfi: Hidrolik tankın hava basıncını kontrol etmek için kullanılır ve sistemde hava almanın önüne geçer.
Bu sadece birkaç örnek. Hidrolik valfler, çeşitli endüstrilerde farklı uygulamalar için özelleştirilmiş birçok farklı tipte gelir. Uygulamanın gereksinimlerine bağlı olarak, uygun valf tipinin seçilmesi önemlidir.
4. Valf Arızaları
Çalışma esnasında tekrar tekrar olan bazı sorunlar vardır. Bunlardan yaygın olarak rastlananları şunlardır; Bozuk Kontrol Elemanı Aşırı Kaçak Bozuk veya kırık Yaylar Yapışma veya Tutukluk Çatlak veya Kırık Parçalar Valf arızalarının çoğu sistemin başka yerlerindeki sorunlardan dolayı oluşur. Gerçek arıza düzeltilmedikçe tamir edilmiş ya da değiştirilmiş valflerle arızaların tekrarını bekleyebilirsiniz. Parçaların genel muayenesi; çıkıntı, kesik, pürüz, çentik, çatlak, aşınma izleri veya bükülmüş parçalar gibi arızaların görsel muayenesini içerir. Şekilde görüldüğü gibi düz bir yüzeye yanlamasına yerleştirip yuvarlayınız. yamulmayı gösteren bir yalpalama olup olmadığım görsel olarak muayene ediniz.
Valf Arıza Belirtileri aşağıdaki şekillerde karşımıza çıkabilir. Çamur: Hidrolik akışkanın aşırı ısınmasından dolayı oksitlenme ile oluşan madde. Çizik: Yüksek basınçlı akışkan tarafından bir valfın yüzeyinde aşınmayla oluşan küçük kanallar. Vuruntu: Yetersiz veya aşırı akım nedeniyle kontrol ucunun sürekli olarak selenoid gövdesine çarpmasından çıkan gürültü, mırıltı, vızıltı. Tamirat yada bakım için bir valfi söktüğünüzde her zaman bütün sızdırmazlık elemanları iyi durumda görünseler de yenisini takınız.
Hidrolik Valflerin Çalışma Yöntemleri Nelerdir?
Hidrolik valfler, hidrolik sistemlerde sıvı akışını kontrol etmek için kullanılan bileşenlerdir. Çalışma yöntemleri, valf tipine ve uygulamaya bağlı olarak değişebilir, ancak genel olarak hidrolik valflerin birkaç temel çalışma yöntemi vardır:
1. Basınç Farkı: Bir hidrolik valf, sistemin farklı noktaları arasındaki basınç farkını kullanarak çalışabilir. Örneğin, basınç farkı, bir basınç kontrol valfinin belirli bir basınç seviyesini korumasını sağlayabilir. Basınç farkı, valfin belirli bir basınç seviyesine ulaştığında açılmasını veya kapanmasını tetikleyebilir.
2. Mekanik Kuvvet: Bazı hidrolik valfler, dışarıdan uygulanan mekanik kuvvetlerle çalışır. Bu tip valfler genellikle manuel olarak veya bir mekanizma aracılığıyla açılıp kapanabilir. Örneğin, bir el kumandasıyla çalışan bir hidrolik valf, mekanik bir kuvvetle hareket ettirilerek akışı kontrol edebilir.
3. Elektriksel Kontrol: Bazı modern hidrolik valfler, elektriksel sinyallerle kontrol edilebilir. Bu tip valfler, elektromanyetik bobinler veya motorlar kullanarak açılıp kapanabilir. Elektriksel kontrol, otomasyon ve uzaktan kontrol gibi uygulamalarda yaygın olarak kullanılır.
4. Hidrolik Kontrol: Hidrolik valfler, hidrolik kuvvetlerin etkisi altında çalışabilir. Örneğin, bir yönlendirme valfi, hidrolik silindirin hareket yönünü değiştirmek için hidrolik basıncı kullanabilir.
5. Termal Kontrol: Bazı hidrolik valfler, sıcaklık değişimleri gibi termal etkilere duyarlı olarak çalışabilir. Bu tip valfler, sıcaklık artışı veya azalışıyla açılıp kapanabilir veya belirli bir sıcaklık aralığında sabitlenebilir.
Bu çalışma yöntemleri, hidrolik valflerin çeşitli uygulamalarda nasıl kullanılabileceğini göstermektedir. Her bir valf tipi, belirli bir işlevi gerçekleştirmek için farklı bir çalışma prensibi kullanabilir ve hidrolik sistemin gereksinimlerine göre seçilmelidir.
Hidrolik Valf Seçiminde Dikkat Edilecek Hususlar Nelerdir?
Hidrolik valf seçimi yaparken birkaç önemli konuya dikkat etmek önemlidir. İşte hidrolik valf seçiminde göz önünde bulundurulması gereken bazı konular:
1. Uygulama Gereksinimleri: İlk olarak, hidrolik valfin kullanılacağı uygulamanın gereksinimlerini belirlemek önemlidir. Bu gereksinimler arasında basınç aralığı, akış hızı, çevresel koşullar gibi faktörler bulunabilir.
2. Akış ve Basınç Değerleri: Uygulamanın gereksinimlerine uygun akış ve basınç değerlerini belirlemek önemlidir. Hidrolik valf, sistemdeki akış hızını ve basıncı kontrol eder, bu nedenle bu değerlerin valf kapasitesiyle uyumlu olması gerekmektedir.
3. Çalışma Ortamı Koşulları: Hidrolik valfin kullanılacağı ortamın koşulları da göz önünde bulundurulmalıdır. Örneğin, yüksek sıcaklık, düşük sıcaklık, aşındırıcı ortamlar gibi faktörler valf malzemesi ve dayanıklılığı için önemlidir.
4. Güvenilirlik ve Dayanıklılık: Hidrolik valf, güvenilir ve dayanıklı olmalıdır çünkü hidrolik sistemler genellikle ağır iş yükleri altında çalışırlar. Kaliteli bir valf seçmek, sistem performansı ve güvenilirliği açısından önemlidir.
5. Bakım Kolaylığı: Hidrolik valf seçerken, montaj, bakım ve onarımın kolay olması önemlidir. Kolayca erişilebilir parçalar ve bakım gerektiren parçaların uygun bir şekilde tasarlanmış olması, işletme maliyetlerini azaltabilir.
6. Uyumluluk ve Entegrasyon: Hidrolik valf, diğer sistem bileşenleriyle uyumlu olmalı ve entegre edilebilmelidir. Özellikle karmaşık hidrolik sistemlerde, valfin diğer bileşenlerle uyumlu olması önemlidir.
7. Maksimum Verimlilik ve Performans: Seçilen hidrolik valfin, uygulamanın gereksinimlerini karşılaması ve maksimum verimlilik ve performans sağlaması önemlidir. Doğru valf seçimi, enerji tasarrufu ve işletme verimliliği açısından önemlidir.
Bu faktörler, hidrolik valf seçiminde dikkate alınması gereken temel konulardır. Uygulamanın gereksinimlerini tam olarak anlamak ve uygun bir valf seçmek, hidrolik sistemlerin verimli ve güvenilir bir şekilde çalışmasını sağlar.